Nhöõng Vaàn Thô Cho Meï



New Orleans Vietnamese Online
info@nolaviet.com
May 1997

Ngaøy leã Meï xin vinh danh Cha

Thanh N. Lai

Cuoái tuaàn naøy coù ngaøy leã Mother's Day. Vieät Nam mình cuõng coù ngaøy leã töông töï laø leã Vu Lan muøa Baùo Hieáu. Mình hoång coù phaân bieät raønh maïch nhö ngöôøi Myõ laø Mother's Day, Father's Day, nhöng hình nhö ai cuõng nghó leã Vu Lan daønh cho caùc baø meï, chaéc taïi töø söï tích Muïc Lieân Thanh Ñeà chaêng? Thaønh ra hình nhö mình hoång coù ngaøy naøo daønh cho Daddy heát. Coù baát coâng khoâng vaäy?

Baïn thöû kieám vaên, thô, nhaïc cuûa mình maø coi, eâ heà nhöõng baøi haùt baøi thô baøi ca dao veà meï, maø hoïa hoaèn laém, hieám hoi laém môùi ñoïc ñöôïc, nghe ñöôïc vaøi ba caâu veà cha. Maø maáy baøi thô naøy, maáy baøi haùt hay maáy baøi ca dao naøy nghe hoång coù noàng naøn, hoång coù xuùc ñoäng, hoång coù röng röng ngaán leä baèng nhöõng baøi vieát veà Meï? Taïi sao laïi coù söï phaân bieät ñoái xöû nhö vaäy? Hay taïi xöù mình troïng nöõ khinh nam, hay taïi mình theo cheá ñoä... Maãu Heä, hay taïi maáy oâng cha öa maéc côõ, hoång muoán ai ca ngôïi coâng ñöùc cuûa mình neân nhöôøng "vinh döï" laïi cho caùc baø meï? Hay taïi ñaøn oâng ñöïc röïa cha naøo cha naáy tình caûm khoâ khoác hoång coù öôùt aùt neân hoång bieát noùi gì chaêng? Hay taïi trong gia ñình ngöôøi cha bao giôø cuõng phaûi giöõ khoaûng caùch vôùi con caùi, phaûi nghieâm trang ñaëng coøn daïy doã, phaûi ñoùng vai "the bad" trong "the good the bad and the ugly"?

Thoâi thì hoâm nay nhaân ngaøy leã Meï, tui xin vieát vaøi doøng vinh danh nhöõng ngöôøi cha, nhöõng ngöôøi maø coâng ñöùc saùnh ngang haøng vôùi meï, nhöng vì nhieàu lyù do maø tui lieät keâ ôû treân ñaõ phaûi chòu "thieät thoøi" !

Ngaøy xöa tui coù nghe Duy Khaùnh haùt moät caâu trong baøi haùt maø tui hoång nhôù töïa, nhö vaày :

... Con thaáy ñeâm nay sau khi hoïc baøi thöông ba nhieàu quaù Trong giaác chieâm bao con mô moät ngaøy ba con trôû veà Ba hôõi ba ôi ! Ngaøy queâ höông thoâi hôøn oaùn Ñöôøng xa vaïn lyù ba veà vaø seõ hoân con...

Döõ thaàn oân hoâng ! Tìm ñoû con maét môùi coù moät baøi noùi thöông ba ñoù nghen. Trong moät baøi khaùc, hình nhö laø "Hai Cha Con Vieät Nam", keå veà hai cha con chôi côõi ngöïa :

... Loïc caø loïc caø loïc loïc caø nhong nhong nhong
Nhong nhong nhong cha laøm con ngöïa
Ñeå cho con vui côõi treân löng
Nhong nhong nhong ngöïa cha meät quaù
Hai cha con chôït ngaõ laên ñuøng...

Vaø môùi ñaây trong baøi Em Ñi Treân Coû Non, Baéc Sôn coù vieát:

... Cha ñöa em ñi hoïc ngoâi tröôøng xöa
Ñoâi chaân em beù nhoû sôï laám buøn
Cha ngoài xuoáng coõng em
Cha noùi : Côõi ngöïa ! Ngöïa phi !...

Tình thöông daønh cho cha sao maø ngheøo naøn döõ vaäy hoång bieát ! Chæ thaáy "thöông ba sau khi hoïc baøi" thoâi nghen, coøn tröôùc ñoù khi chöa hoïc baøi, khi aên côm, khi ñi taém, khi chaïy rong ngoaøi xoùm ñaùnh ñuûa taït lon thì hoång thaáy boùng daùng cha ñaâu? Keå veà cha chæ nhôù coù luùc cha laøm ngöïa cho mình côõi, nhôù luùc cha daãn mình ñi hoïc sôï chön caúng dính buøn neân cha laïi laøm ngöïa (chaéc maáy oâng cha naøy tuoåi Ngoï chaêng) cho mình côõi nöõa... OÂi chao sao maø ít oûi quaù vaäy? Ñaâu roài nhöõng luùc mình noùng soát cha boàng treân vai caû ñeâm? Ñaâu roài nhöõng luùc cha hì huïc daïy mình caét daùn nhöõng con dieàu, nhöõng loàng ñeøn, raùp söûa nhöõng chieác xe söùt caøn gaõy goïng cho mình ñem ra ngoaøi xoùm chôi? Ñaâu roài nhöõng hoâm cha baét cho mình caû chuïc con deá, daïy mình caét coå gaø, voã veà traán an mình khi ra ñöôøng gaëp choù suûa? Ñaâu roài nhöõng gioït moà hoâi cuûa cha khi ñoùng laïi caùi baøn gaãy chön, keâ laïi caùi tuû söùt baûn leà, söûa laïi caùi maùi tole bò doät, traùng laïi saân xi maêng ñaèng sau nhaø cho mình coù choã chôi? Ñaâu roài ñoâi baøn tay chai saïm cuûa cha phaûi laên vaøo xaõ hoäi kieám tieàn veà cho meï mua gaïo naáu côm, saém cho mình boä quaàn aùo môùi? Ñaâu roài bôø vai cuûa cha vaùc mình caû ngaøy ñi chôi trong sôû thuù, coõng mình töø raïp haùt veà nhaø khi mình nguû guïc maø hoång heà than thôû?

Vaäy maø chæ chaïy dìa nhaø noùi vôùi meï raèng :

... Meï ôi Meï ôi Meï coù bieát hay khoâng
Bieát gì? Bieát raèng con thöông meï khoâng?

Laàn sau neáu baïn coù chaïy dìa nhaø noùi vôùi meï nhöõng lôøi yeâu thöông chaân thaønh ñoù, thì luoân tieân quay sang cha, laäp laïi y chang nhö vaäy, chæ coù ñoåi chöõ Meï thaønh chöõ Cha thì hai ngöôøi chaéc cuøng vui veû laém!

Moät vaøi caâu ca dao coù nhaéc ñeán cha nhö :

... Coøn cha goùt ñoû nhö son
Ñeán khi cha maát goùt con laám buøn (chaéc taïi cha hoång coøn ñeå laøm ngöïa côõi nöõa )
hay

... Con khoâng cha nhö nhaø hoång coù noùc...

Mình ñaõ coù Baø Meï Gio Linh, Baø Meï Phuø Sa, Meï Haäu Giang, sao hoång thaáy ai vieát veà nhöõng ngöôøi Cha Haøm Taân, ngöôøi Cha Suoái Maùu, ngöôøi Cha Vónh Phuù? Nhöõng ngöôøi trong lao tuø caûi taïo ñaõ ngoài naén noùt duûa nhöõng caùi keïp caùi löôïc cho con gaùi? Mình ñaõ so saùnh "Meï giaø nhö chuoái ba höông Nhö xoâi neáp moät nhö ñöôøng mía lau", sao hoång coù nhöõng caùi so saùnh thaân thöông töông töï cho cha? Mình ñaõ goïi "Meï Meï laø doøng söõa ngoït ngaøo Meï Meï laø naûi chuoái buoàng cau Laø tieáng deá ñeâm thaâu Laø maét saùng traêng sao ", sao laïi khoâng goïi cha baèng nhöõng danh töø ñôn sô maø aêm aép thöông yeâu ñoù?

Thaønh ra cöù moãi laàn nghe moät baøi haùt, moät baøi thô, moät baøi hoø veà meï, tui laïi ca trong loøng mình theâm moät laàn nöõa, chæ ñoåi chöõ meï thaønh chöõ cha, thì ít ra mình cuõng ñaõ coù dòp nhaéc nhôû, gôïi laïi trong loøng tình caûm ñoái vôùi ngöôøi cha, maø tui chaéc chaén raèng, taän trong ñaùy loøng cuûa taát caû chuùng ta, ñoù laø hình aûnh cao ñeïp vaø ñaùng kính ñaùng yeâu, khoâng thua gì ñoái vôùi meï.

Tui seõ ca theâm lôøi hai, nhöõng "Ñöôøng xöa loái cuõ coù CHA tui run run trong hoân hoaøng", nhöõng "Moät boâng hoàng cho em Moät boâng hoâng cho anh Cho nhöõng ai ñang coøn CHA Neáu mai naøy CHA GIAØ co maát ñi Nhö ñoùa hoa khoâng maët trôøi Nhö treû thô khoâng nuï cöôøi Ñeå ñôøi mình khoâng lôùn khoân theâm Nhö baàu trôøi thieáu aùnh sao ñeâm"...

Duø cho mình coù giaø ñi bao nhieâu tuoåi, coù thaønh ñaït tôùi möùc naøo ñi chaêng nöõa, coù con coù chaùu ñaày ñaøn, thì döôùi maét cha meï cuûa mình, bao giôø mình cuõng chæ laø nhöõng ñöùa con coøn vuïng veà, coøn non nôùt caàn söï ñuøm boïc chôû che. OÂi bao la baùt ngaùt thay taám loøng coâng ñöùc vaø tình thöông yeâu voâ bôø beán cuûa nhöõng baäc sinh thaønh.

Xin chaám döùt baøi vieát naøy baèng baøi haùt tui môùi nghe vôï tui daïy caùi Hóm ôû nhaø hoâm qua :

Neáu hoûi raèng Em yeâu ai?
Thì em raèng em yeâu Maù neø
Thì em raèng em yeâu Ba neø
Yeâu chò yeâu anh Yeâu heát caû nhaø
Nhöng nhöùt laø yeâu Maù cô !

Neáu hoûi raèng Em yeâu ai?
Thì em raèng em yeâu Ba neø
Thì em raèng em yeâu Maù neø
Yeâu chò yeâu anh Yeâu heát caû nhaø
Nhöng nhöùt laø yeâu Ba cô !